donderdag 24 februari 2011

Henk en Ingrid

Ten tijde van politieke verkiezingen zijn politici graag geneigd in stereotypen te denken. Henk en Ingrid zijn doorsnee burgers; 2 kinderen, koopwoning, modaal inkomen, etc. Dus de behoefte van Henk en Ingrid is …. Het valt niet te ontkennen dat er een zekere voorspelbaarheid is bij bepaalde groepen en er daarmee een bepaalde behoefte of vraag is. Maar meer dan dat?
Mijn ervaring bij scheidende partijen is dat het een enorme valkuil is uit te gaan van “het zal wel zus of zo zijn, want ….”  Bij echtscheiding en keuzes die gemaakt worden is veelal in de eerste plaats de wet leidend. Bij gemeenschap van goederen, gelijke deling. Etc.
Persoonlijke opvattingen en achtergrond zijn eveneens zeer belangrijk. Dat laat zich niet eenvoudig onderbrengen naar sub-culturen, inkomen, opleiding en nationaliteit. Ook hierin kun je ongetwijfeld grote lijnen vinden, maar als het gaat om zeer persoonlijke zaken dan kan het best zijn dat iemand zijn eigen waarden en normen afwijkend is van de groep. Hoe lastig dat soms ook is.
Goed luisteren is daarom een voorwaarde. Wat bedoeld iemand nu eigenlijk? Discussies vanuit stellingen probeer ik dan ook meer om te buigen naar een gesprek over belangen. Dat is wel zo vruchtbaar. Veelal is er dan ook uit te komen. Vanuit algemeenheden handelen en denken past daar niet bij.

Kinderen scheiden niet!

Scheiding is een van de meest ingrijpende gebeurtenissen die in een gezin kunnen plaats vinden. Het feit dat ouders, of een van de ouders, een relatie wil verbreken veroorzaakt een vaak een onoverzichtelijke en verwarrende situatie. Ondanks de scheiding van de ouders hebben beide een verantwoordelijkheid naar de kinderen. Over de gevolgen en schade voor kinderen vanwege een scheiding zijn 1001 theorieën. Mijn insteek is praktisch. Als de voorgenomen scheiding een feit is, gaat het erom wat het meest optimaal is voor de kinderen.

Regel 1 is gebruik de kinderen niet om je eigen gelijk te krijgen. Kinderen kiezen niet voor de scheiding dat doen de ouders, of een van de ouders. Vervolgens is het belangrijk om afspraken te maken.
In een ouderschapsplan, onderdeel van een echtscheidingsconvenant, maak je afspraken. Niet alleen over wie wanneer de kinderen verzorgt maar ook bijvoorbeeld over zaken als communicatie met school, wie welke beslissingen neemt, waarover per definitie overleg plaats vindt, hoe lang kinderen aaneengesloten met één ouder op vakantie gaan, de omgang met een eventueel nieuwe partner, het al dan niet respecteren van een besluit van de andere ouder terwijl je het er niet mee eens bent,  hoe vaak informeren ouders elkaar…..
Zo stel ik, indien gewenst, vele vragen aan scheidende ouders.

Uit mijn praktijk, maar ook uit onderzoek, blijkt dat een ouderschapsplan goed werkt.
Veel minder zien ouders elkaar opnieuw voor de rechtbank. Kortom een discussie over de gevolgen is wellicht academisch interessant maar het gaat er in de praktijk om , als de scheiding een feit is, wat ga je doen als vader en moeder. Een ouderschapsplan is dan ook niet alleen zinvol voor scheidende ouders maar vaak ook voor reeds gescheiden ouders.

Bij een scheiding zijn financiële zaken belangrijk. Goede en gedragen afspraken daarover voorkomt¨problemen. Meestal zijn deze zaken goed te regelen en te berekenen. Het ouderschap gaat echter ook door na de scheiding. En dan gaat het niet alleen over rechten en plichten, maar ook over ouder blijven.

De kosten van het huis en kinderalimentatie

Bij de vaststelling van de kinderalimentatie zijn de Tremanormen gebruikelijk om tot vaststelling te komen. Deze normering gaat uit van 2 “invalshoeken”, enerzijds de behoefte en anderzijds de draagkracht. Bij de behoeftebepaling van de kinderen, het geld wat de kinderen kosten, weegt mee wat het inkomen is tijdens het huwelijk, de leeftijd en het aantal kinderen in het gezin. Uitgangspunt is dat naarmate er meer inkomen wordt genoten de kinderen ook meer kosten.

Aan de andere kant weegt bij de vaststelling mee wat de draagkracht is. Als voorbeeld: de kinderen worden na de scheiding voornamelijk verzorgd door de moeder, de moeder heeft geen inkomen, de vader wel. Het kan dan zijn dat de vader niet een zodanig bedrag kinderalimentatie kan voldoen dat geheel aan de behoefte van de kinderen wordt voldaan.
De vader heeft immers ook kosten. De genoemde Tremanormen houden daar rekening mee.
Een kostenpost die de vader heeft is o.a. de woonlast (hypotheek of huur).

In juli 2010 heeft de Hoge Raad een uitspraak van het gerechtshof teruggedraaid omdat daar te veel rekening mee werd gehouden. De kinderalimentatie was eerder naar beneden bijgesteld omdat de man fors toegenomen woonlasten had vanwege aankoop van een woning, verbetering van de woning en aankoop van een weiland. Deels betaald vanuit geld uit de boedelverdeling.

Kortom woonlasten wegen mee. Maar wel alles in redelijkheid.

Om de week een weekend

Om de week een weekend

Veel mensen hebben als eerste gedachte bij de zorgverdeling  van de kinderen:  om de week een weekend naar vader. Ook rechters hebben in het verleden vaak laten zien dat dit een gebruikelijke omgangsregeling is.
Maar wie zegt eigenlijk dat dit goed voor de kinderen is of goed voor de ouders? Steeds meer wordt, ook door rechters, onderzocht wat het beste past bij de specifieke gezinssituatie. In de wet is nergens bepaald dat om de week een weekend het beste is. Je kunt je bijvoorbeeld  afvragen bij heel jonge kinderen  (baby’s / peuters) of een dergelijke regeling passend is. Zeker voor heel jonge kinderen is een vast verzorgende persoon belangrijk in het kader van hechting. Een goede\veilige hechting bepaald voor een deel het welzijn van een mens in zijn verdere leven.  Een periode van 2 weken is voor het jonge kind niet te overzien, voor het kind betekent het opeens bijvoorbeeld 3 nachten in een ander bed terwijl de primaire verzorger niet aanwezig is.

Is dit een pleidooi om vaders minder contact met hun kind te laten hebben? Integendeel. Waarom zou je, als de relatie tussen de ouders dit toelaat, niet denken aan meermalen per week kortdurend contact in plaats van alleen om de week een aantal nachten .  Het gaat dan wellicht om minder nachten , maar om meer kortdurend contact. Naarmate het kind ouder wordt kun je vervolgens weer andere afspraken maken. Zorgverdeling, is populair gezegd,  maatwerk, ieder kind, iedere gezinssituatie en iedere ouder is anders. Mijn pleidooi is vooral probeer in de zorgverdeling het belang van uw kind voorop te stellen en probeer ook te denken buiten de gevestigde kaders. Ik ondersteun daar graag bij.


Het nahuwelijk

Het nahuwelijk

De term ex-partner, ex-man, en ex-vrouw kent een aanvulling namelijk het nahuwelijk. 
De term is bedacht is door een Antiliaanse schrijver, Boeli van Leeuwen.
Deze nieuwe term, overigens nog niet opgenomen in het woordenboek, is mede ontstaan vanuit een nieuw maatschappelijk gegeven. Er zijn immers relatief veel ex-partners gelet op het aantal scheidingen.

Ex-partner verondersteld dat alles ex is. Maar dat is vaak niet zo. De verzorging van de kinderen is niet ex. Zakelijke verstrengelingen zijn ook niet altijd ex. En ook de sociale omgeving waarin je elkaar in kunt blijven tegen komen is ook niet ex. Soms leidt het nahuwelijk tot een aangenamere relatievorm waarin je elkaar weer kunt waarderen. Er komt weer oog voor de humor die de man altijd al had, maar niet meer gezien kon worden. Of gedeeltelijk was verdwenen in de relatie. Tevens is het eenvoudiger om vast te stellen dat je het eens bent, dat je het niet eens bent. Dat accepteert en zo laat.  Klinkt ingewikkeld maar dat is het niet. Van een vriend of kennis is het eenvoudiger te accepteren dat je het over bepaalde zaken niet eens bent, dit hoeft echter de vriendschap niet in de weg te staan. Andere aspecten van de vriend waardeer je wel, en daar heb je genoeg aan. Bij verschillende mensen vind je wat je prettig vindt en/of nodig hebt.

Bij het nahuwelijk is dat wel wat minder vrijblijvend. Als je het altijd al oneens was over de opvoeding, en dat is wat de binding is, zul je het toch met de ex-partner moeten rooien. Soms is het nahuwelijk dan juist een deeloplossing, soms zal het nog complexer worden. Maar anders.

De term is nieuw,  de relatievorm niet. Niettemin geeft taal ook nadere invulling aan inhoud.

Index 2011

Indexering alimentatie 2011 – 0.9%

In Nederland zijn inmiddels meer dan 1 miljoen mensen gescheiden. Een deel daarvan heeft op de een of andere manier te maken met alimentatie. Als alimentatieplichtige of als alimentatiegerechtigde middels partneralimentatie en/of kinderalimentatie. Afhankelijk van o.a. de loonstijgingen wordt de alimentatie jaarlijks aangepast/ geïndexeerd door het ministerie van justitie.

Partijen kunnen hier vanzelfsprekend in onderling overleg van afwijken. Maar aangezien het leven jaarlijks duurder wordt (inflatie) en de lonen stijgen ligt dit niet voor de hand. Als één van de partijen het er absoluut niet mee eens is, kun je naar de rechter gaan en vragen om een andere regeling. De hulp van een advocaat is dan onontbeerlijk.

De indexering voor het jaar 2011 is 0,9 %. Dus als de alimentatieplichtige nu
260,- betaald wordt dat in 2011 €262,34.  Op zich zelf is dat geen spectaculaire verhoging.
Echter als de alimentatie een hoger bedrag betreft is de verhoging ook navenant.

De percentages van de indexering wisselt jaarlijks, in 2010 was het 2,3%. Je ziet dus duidelijk een verband met de algemene (economische) ontwikkeling in de maatschappij. Een echt extreme index was het voor het laatst in 1978 met 8%.

Je hoort weinig over deze index in de media, het gaat veelal over loonstijgingen  en de toegenomen kosten van de boodschappen etc. Maar zoals gezegd hebben ook veel mensen te maken met alimentatie.

De Kerk midden in het dorp

Een scheiding is niet niets. Dit gaat gepaard met de nodige emoties. In grote lijnen zou je kunnen zeggen; angst, boosheid, gekwetstheid, verdriet en pijn.

Angst voor verdriet en pijn, angst voor de (financiële) toekomst, angst om gekwetst te worden of angst voor de angst zelf. Boosheid is veelal in de eerste fase van een scheiding heel functioneel;  het houd je op de been. Uiteindelijk zal de boosheid niet meer functioneel zijn, maar dat wil niet zeggen dat je het maar zo weg kunt stoppen. Je bent gekwetst; de relatie is niet geworden wat het had moeten zijn. De ander kan je vaak nog kwetsen omdat de ander nog zo nabij is (letterlijk en figuurlijk).
Pijn en verdriet is vrijwel altijd onvermijdbaar. Men zegt wel eens dat alle seizoenen er over heen moeten. Een  verjaardag, een zomervakantie, de kerstdagen, de trouwdag, …

Emoties onderkennen is cruciaal in een scheidingsproces. Als er discussies zijn over de verdeling van de theelepels bij wijze van spreken, dan is het weinig zinvol daar alle energie in te steken. Maar ook grotere zaken en kwesties, die soms leiden tot zeer lange procedures bij de rechtbank, houden niet altijd verband met waar het werkelijk om gaat. Erkenning door de ander van jouw positie en het zijn, kan soms minstens zo belangrijk zijn dan een € meer of minder.

Bemiddeling kan een middel zijn om de kerk in het midden van het dorp te houden.
Maar beiden moeten hier dan wel voor open staan.